Chứng Chỉ Ngoại Ngữ Có Thời Hạn Bao Lâu? Khi Nào Cần Thi Lại
Chứng chỉ ngoại ngữ có thời hạn bao lâu?
Kiến thức về chứng chỉ ngoại ngữ có thời hạn bao lâu và khi nào cần thi lại thường khiến nhiều người bối rối. Có bạn học IELTS từ năm hai đại học, đến lúc ra trường xin việc mới biết điểm đã không còn được nhận. Có người thi TOEIC xong cất vào tủ, vài năm sau công ty lại yêu cầu nộp bản mới. Vấn đề không nằm ở chỗ tờ giấy tự mất hiệu lực. Nó nằm ở quy định của nơi tiếp nhận hồ sơ.
Bài viết này giải thích vì sao người ta hay nói đến “thời hạn” với chứng chỉ ngoại ngữ. Trên tờ chứng chỉ thường không có ngày hết hạn nào được in sẵn. Thời hạn xuất hiện vì các đơn vị sử dụng kết quả tự đặt mốc để đánh giá năng lực hiện tại.
Vì sao phần lớn chứng chỉ quốc tế có mốc hai năm
Nhiều chứng chỉ quốc tế phổ biến như IELTS, TOEFL hay TOEIC thường được trường học và công ty chấp nhận trong khoảng hai năm kể từ ngày thi. Mốc này không phải do tổ chức thi tự quy định cho mọi trường hợp. Phần lớn là thông lệ của nơi sử dụng kết quả, như trường đại học hay doanh nghiệp tuyển dụng.
Lý do khá dễ hình dung. Trình độ ngoại ngữ thay đổi theo thời gian nếu ít dùng. Một người đạt điểm cao ở tuổi hai mươi, sau vài năm không nghe nói đều đặn, có thể thấy phản xạ chậm đi. Vì vậy các đơn vị muốn bản chứng chỉ còn phản ánh đúng năng lực hiện tại. Mốc hai năm là cách họ cân bằng giữa việc tin kết quả cũ và đòi hỏi bằng chứng mới.
Không phải chứng chỉ nào cũng áp dụng quy tắc hai năm
Không phải loại chứng chỉ nào cũng chịu chung một mốc thời gian. Một số chứng chỉ tiếng Nhật như JLPT hay tiếng Trung như HSK thường được xem là kết quả của một kỳ thi tại một thời điểm, không mang tính giấy phép hành nghề. Tuy vậy, điều đó không có nghĩa nhà tuyển dụng sẽ luôn chấp nhận bản cũ. Nhiều công ty vẫn ưu tiên hồ sơ có chứng chỉ mới, đặc biệt với vị trí cần giao tiếp thường xuyên bằng tiếng bản địa.
Nếu đang tìm hiểu chứng chỉ ngoại ngữ nào được chấp nhận khi xin việc, bạn nên hỏi trực tiếp bộ phận nhân sự của công ty đang nhắm tới. Họ là người nắm rõ tiêu chuẩn nội bộ. Ngay cả với cùng một loại chứng chỉ, mỗi ngành và mỗi doanh nghiệp có thể đặt yêu cầu về thời hạn khác nhau.
Khi nào bạn thật sự cần thi lại
Có ba tình huống thường gặp khiến người học phải thi lại. Tình huống đầu tiên là hồ sơ du học, nơi nhiều trường yêu cầu điểm còn trong một khoảng thời gian nhất định tính đến ngày nộp. Tình huống thứ hai là hồ sơ làm việc hoặc định cư ở nước ngoài, nơi quy định có thể khắt khe hơn tùy quốc gia và loại hồ sơ. Bạn nên tra cứu yêu cầu cụ thể trước khi dự tính thời gian.
Tình huống thứ ba ít được chú ý hơn. Đó là khi doanh nghiệp đang xét thăng chức hoặc tăng lương và yêu cầu cập nhật hồ sơ ngoại ngữ định kỳ. Khi đó, bản chứng chỉ đã cũ có thể không còn đủ điều kiện, dù trình độ thực tế của bạn vẫn tốt. Thi lại lúc này đôi khi là cách nhanh nhất để gỡ vướng hồ sơ.
Giữ phong độ để đỡ phải ôn lại từ đầu
Muốn tránh cảnh phải học lại từ con số không, hãy duy trì luyện nghe và nói đều đặn, kể cả khi chưa có kỳ thi nào trong kế hoạch. Có người tận dụng cuối tuần để nghe podcast hoặc xem phim có phụ đề. Cách làm đều đặn thường hiệu quả hơn việc dồn ép ôn tập một lần rồi bỏ bê nhiều tháng liền.
Duy trì nhịp học cũng giống việc rèn thể lực. Ban đầu chỉ cần ít phút mỗi ngày, sau đó tăng dần. Khi thi lại, bạn không phải bắt đầu từ đầu, chỉ cần ôn lại các dạng đề đã quen tay.
Chuẩn bị hồ sơ đúng thời điểm
Một mẹo đơn giản là ghi ngày thi vào lịch và đặt nhắc trước khi chứng chỉ sắp đủ hai năm. Nếu có thể, hãy bắt đầu đăng ký sớm vài tháng. Các đợt thi vào mùa cao điểm thường đông, chỗ có thể hết nhanh hơn bạn nghĩ. Chủ động từ đầu giúp bạn tránh cảnh nước đến chân mới nhảy.
Khi luyện nghe tại nhà, bạn cũng có thể tham khảo mẹo dùng máy chiếu gia đình luyện nghe ngoại ngữ. Màn hình lớn giúp buổi luyện nghe đỡ mỏi mắt hơn so với việc nhìn điện thoại nhỏ suốt buổi.
Ngoài điểm số, một số hồ sơ còn yêu cầu bản dịch hoặc công chứng kèm theo. Nếu chuẩn bị hồ sơ du học hay làm việc ở nước ngoài, hãy hỏi kỹ đơn vị tiếp nhận về giấy tờ cần công chứng. Mùa cao điểm, các nơi làm thủ tục thường đông, nên chờ lâu hơn bình thường.
Những điều nên tra cứu trước khi quyết định
Để hiểu quy định áp dụng cho mình, hãy bắt đầu từ thông tin chính thống. Các chương trình liên quan đến giáo dục và du học thường được hướng dẫn trên trang của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Tuy vậy, yêu cầu cụ thể của từng trường hay từng đơn vị tuyển dụng vẫn là thứ cần hỏi trực tiếp.
Chứng chỉ ngoại ngữ không tự mất giá trị theo thời gian, nhưng nơi tiếp nhận hồ sơ có tiêu chuẩn riêng. Hiểu rõ quy định của từng trường, từng công ty hay từng cơ quan sẽ giúp bạn tiết kiệm công sức. Không ai muốn nộp hồ sơ rồi bị trả về chỉ vì bản chứng chỉ không còn đáp ứng yêu cầu của bên nhận.
Ngoài chủ đề ngoại ngữ, bạn cũng có thể đọc thêm nhiều chủ đề đời sống khác tại blogchiase.vn.
